en

Wydarzenie ONLINE na kanale aMuz na YouTube:
youtube.com/akademiamuzycznawgdansku

Pytania do Prelegentów można zadawać pod adresem z_zapomnianych_kart@amuz.gda.pl, w tytule wpisując imię i nazwisko osoby, do której kierowane jest pytanie.

 

O wydarzeniu

W 2014 r. z inicjatywy ówczesnego Kierownika Katedry Kameralistyki prof. dr hab. Anny Prabuckiej-Firlej oraz prof. dra hab. Krzysztofa Sperskiego – niestrudzonych propagatorów muzyki polskiej – została zorganizowana Sesja Naukowo-Artystyczna "Z zapomnianych kart polskiej kameralistyki". Od tej pory odbywa się ona co dwa lata, zawsze w weekend bezpośrednio poprzedzający lub następujący po Narodowym Święcie Niepodległości – od początku we współpracy Katedry Kameralistyki i Katedry Instrumentów Smyczkowych. Do udziału w niej zapraszani są pedagodzy, naukowcy i artyści z uczelni artystycznych, uniwersytetów i instytucji kultury. Przybywają do gdańskiej Akademii Muzycznej, by przedstawić wyniki badań nad zapomnianymi dziś utworami polskich kompozytorów i swoje interpretacje tych dzieł. W roku Stulecia Odzyskania przez Polskę Niepodległości grono prelegentów i wykonawców zostało poszerzone o Gości z zagranicy, a dla podkreślenia doniosłości chwili koncert finałowy odbył się w Sali Kameralnej Polskiej Filharmonii Bałtyckiej.

Tegoroczna Sesja jest czwartą z kolei, a drugą międzynarodową edycją wydarzenia. Z oczywistych względów przybiera formułę online i podczas koncertu transmitowanego na żywo z Sali Koncertowej aMuz wystąpią wyłącznie jej pedagodzy. Natomiast do wygłoszenia wykładów zaproszenie przyjęli prelegenci z Universität der Künste Berlin, Davidson College w Północnej Kalifornii i Kansas State University oraz kilku polskich uczelni.

Serdecznie zapraszamy!

dr Magdalena Ochlik-Jankowska – kierownik projektu
dr hab. Bogna Czerwińska-Szymula – Kierownik Katedry Kameralistyki
prof. dr hab. Wojciech Szlachcikowski – Kierownik Katedry Instrumentów Smyczkowych

 

 

>> POBIERZ PROGRAM <<

 

>> ZOBACZ BIOGRAMY PRELEGENTÓW <<

 

 

Harmonogram szczegółowy

 

SOBOTA, 14 listopada

 

WYKŁADY online
Zapomniane dzieła, zapomniani kompozytorzy, zapomniane gatunki muzyczne

 

>> LINK DO TRANSMISJI <<

 

10:00 – 12:00

Otwarcie sesji – Dziekan Wydziału Instrumentalnego dr Maciej Gański

 

  • dr hab. Andrzej Kacprzak, prof. Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku
    „Roman Maciejewski – twórca oryginalny i nieznany”

    Roman Maciejewski uważany jest powszechnie za twórcę jednego dzieła monumentalnego Requiem, które pisał przez wiele lat. Stało się ono wielkim wydarzeniem w muzyce polskiej. Jest to dzieło wyjątkowe dla europejskiej kultury muzycznej, ale przecież dorobek Maciejewskiego jest znacznie bogatszy. Należy do niego ponad 100 pozycji. Niestety niektóre z nich, jak na przykład transkrypcje Kaprysów Niccolò Paganiniego, po dziś dzień nie ujrzały światła dziennego i czekają na odkrycie i rozpropagowanie.

    Maciejewski nie zabiegał nigdy o wykonania swoich dzieł, nie był zainteresowany publikowaniem własnych partytur, nie ciekawiły go opinie o własnej twórczości. Jak sam mówił miał do tego „święte prawo”. Powinnością naszą jednak jest poznać sylwetkę twórcy i jego dorobek kompozytorski. To przecież jeden z najoryginalniejszych twórców polskiej muzyki XX wieku. Cyprian Kamil Norwid pisał „(…) z karafki napić się można uścisnąwszy ją za szyję i pochyliwszy ku ustom, ale kto ze źródła pije, musi uklęknąć i pochylić czoło.” Tego pochylenia czoła nad muzyką Romana Maciejewskiego nie powinno nigdy zabraknąć.

  • mgr Katarzyna Markiewicz, Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku
    „Nieznana twórczość kameralna Ireny Reginy Wieniawskiej”

    Przedmiotem wykładu będzie sylwetka muzyczna Ireny Reginy Wieniawskiej (Poldowski), w kontekście jej kompozycji kameralnych, wśród których szczególne miejsce zajmuje Sonata d-moll na skrzypce i fortepian.

    O ile liryka wokalna Ireny Wieniawskiej wydaje się być obecna na europejskich a nawet światowych scenach, o tyle pozostała twórczość kameralna wciąż pozostaje – zwłaszcza w Polsce – zupełnie nieznana. Gruntownie wykształcona, niezależna, pod każdym względem nietuzinkowa – Irena Wieniawska to kompozytorka, kameralistka i osobowość warta przypomnienia i propagowania.

  • dr hab. Agnieszka Marucha, Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina w Warszawie
    „Zapomniane miniatury polskie na skrzypce i fortepian: Aubade, MelodiaRomans Zygmunta Stojowskiego z perspektywy skrzypka”

    Zygmunt Stojowski, pianista z wykształcenia, komponował głównie utwory fortepianowe. Posiadał jednak w swym dorobku również koncert skrzypcowy, dwie sonaty na skrzypce i fortepian oraz miniatury.

    Aubade, Melodia i Romans są bardzo rzadko wykonywane, nie zostały również do tej pory poddane opracowaniom krytycznym. Dlatego właśnie zostaną szczegółowo omówione podczas wykładu. 

13:30 16:00

  • prof. dr Sławomir Dobrzański, School of Music, Kansas State University
    „Między wirtuozerią a muzyką salonową. Twórczość kameralna Marii Szymanowskiej jako przykład wczesnego romantyzmu w muzyce polskiej.”

    Wykład poświęcony będzie niezmiernie rzadko dziś wykonywanym utworom kameralnym Marii Szymanowskiej: Divertissement na fortepian i skrzypce, Serenade na fortepian i wiolonczelę, pieśniom oraz utworom na fortepian na trzy i na cztery ręce. W repertuarze tym widać zainteresowanie kompozytorki muzyką salonową oraz pianistyczną wirtuozerią.

  • dr hab. Monika Wilińska-Tarcholik i dr hab. Michał Dziad, Akademia Muzyczna w Krakowie
    „Twórczość kameralna Philippa i Xavera Scharwenków. Od kompozytora do wykonawcy.”

    Prezentacja ma na celu przybliżenie mało znanej twórczości kameralnej Phillippa i Xavera Scharwenków. Przedstawienie twórczości w aspekcie historycznym, kulturowym i społecznym zarysuje szerszy kontekst do zrozumienia ich muzycznego stylu. Ukazanie spójności, a jednocześnie różnic stylistycznych między braćmi na przykładzie wybranych utworów kameralnych, nada ciekawe spojrzenie na ówczesny nurt kompozytorski tamtych czasów. Bracia Scharwenka wychowani zostali w duchu polskości, zyskali ogromną popularność za życia, więc dlaczego ich twórczość przez lata została zapomniana?

  • dr Mikołaj Pacholczyk, Akademia Muzyczna im. Grażyny i Kiejstuta Bacewiczów w Łodzi
    „Aleksander Tansman – utwory na dwa fortepiany”

    Choć renesans muzyki Aleksandra Tansmana mamy już za sobą, a jego utwory na dobre zagościły w programach koncertowych także w Polsce, to jego dorobek kompozytorski jest tak różnorodny i tak obfity, że nadal jest w nim coś do odkrycia, a wiele utworów choć wciąż nie są znane szerszej publiczności, z pewnością zasługują na uwagę i ocalenie od zapomnienia. W moim wystąpieniu postaram się przybliżyć twórczość tego kompozytora przeznaczoną dla dwojga pianistów, na którą składa się kilkanaście kompozycji, oraz zwrócić uwagę na kilka z nich, które moim zdaniem najbardziej na to zasługują.

  • dr hab. Julita Przybylska-Nowak, Akademia Muzyczna im. Karola Lipińskiego we Wrocławiu
    „Grand Duo jako przykład kompozytorskiej współpracy wirtuozów instrumentów smyczkowych i fortepianu”

    Grand Duo to niezwykle popularny w XIX wew. gatunek muzyczny. Istotą jego było współdziałanie tandemu kompozytorów-wirtuozów. Przykładów takiej współpracy w literaturze muzycznej jest wiele. Kilka z nich zostanie omówionych w czasie wykładu. Zaprezentowane też będą nieznane, odkryte niedawno perełki muzyki kameralnej.

 

SOBOTA, 14 listopada, godz. 18:00, transmisja live z Sali Koncertowej aMuz

KONCERT KAMERALNY online
Zapomniane dzieła kompozytorów polskich w interpretacjach Pedagogów Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku

 

>> LINK DO TRANSMISJI <<

Program:

Michał Józefowicz – Sonata d-moll na skrzypce i fortepian op. 12 nr 1

  1. I: Con molto passione
  2. II: Andante maestoso e molto espressivo
  3. III: (Krakowiak) Allegro

wyk.: Wojciech Szlachcikowski – skrzypce

Bogumiła Weretka-Bajdor – fortepian

 

Juliusz Wertheim – Pieśni
Schon fleiβig, lieber Goldschmidt? op. 15 nr 16
Gewohnheit op. 15 nr 12
W słońcu op. 16 nr 1
Co warte słońce op. 16 nr 4
Księżycowa noc wrześniowa op. 4 nr 3

wyk.: Krzysztof Bobrzecki – baryton
Anna Mikolon – fortepian

 

Henryk Pachulski – Morceau de FantaisieChanson triste

z cyklu Trois morceaux op. 4

Roman Maciejewski – Notturno

wyk.: Andrzej Kacprzak – skrzypce
Anna Mikolon – fortepian

 

PRZERWA 15 MINUT

 

Poldowski (Irena Regina Wieniawska) – Sonata d-moll na skrzypce i fortepian

  1. I: Andante Languido
  2. II: Scherzo. Vivace
  3. III: Finale. Presto con fuoco

wyk.: Karolina Piątkowska-Nowicka – skrzypce
Katarzyna Markiewicz – fortepian

 

Zygmunt Zaremba – Trio-Fantaisie d-moll op. 51

Moderato – Allegro moderato – Andante religioso – Allegro molto – Allegro moderato Meno mosso quasi Andante lugubre.

wyk.: Paweł Kukliński – skrzypce
Błażej Goliński – wiolonczela
Magdalena Ochlik-Jankowska – fortepian

 

Prowadzenie koncertu:

Justyna Ślubowska

 

 

NIEDZIELA, 15 listopada

WYKŁADY
online
Polska twórczość kameralna na estradach koncertowych

 

>> LINK DO TRANSMISJI <<

 

11:00 – 12:45

  • dr hab. Anna Mikolon, prof. Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku
    „Henryk Pachulski, Juliusz Wertheim i Jerzy Gablenz – nieznani twórcy muzyki kameralnej. Trzy frapujące życiorysy i zupełnie nieznana twórczość.”

    Henryk Pachulski (1859–1921) – uczeń Moniuszki i Żeleńskiego. Przyjaciel Czajkowskiego. Kompozytor, pianista, redaktor i pedagog. Przez 35 lat prowadził klasę fortepianu w Konserwatorium Moskiewskim.

    Juliusz Wertheim (1880–1928) – karierę artystyczną rozpoczął w rolach: pianisty, kompozytora, dyrygenta, pedagoga i krytyka muzycznego. Wielbiciel muzyki Chopina. Przyjaciel Artura Rubinsteina. Uwikłany w liczne skandale towarzyskie.

    Jerzy Gablenz (1888–1937) – producent octu i musztardy, człowiek wielu talentów – konstruktor wynalazków technicznych, miłośnik aut i samolotów, a zarazem kompozytor, pianista, flecista, wiolonczelista i organista. Ukończył studia prawnicze, ale dokształcał się w kompozycji i teorii muzyki pod kierunkiem Żeleńskiego i Nowowiejskiego. Zginął w 1937 w katastrofie lotniczej.

  • dr hab. Arkadiusz Kubica, prof. Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach
    „II Kwartet smyczkowy Bolesława Szabelskiego – zapomniane arcydzieło?”
    1. Postać kompozytora.
    2. Cechy twórczości.
    3. II Kwartet smyczkowy – opis słowno-muzyczny.
    4. Problemy z materiałami nutowymi.
    5. Kwartet Szabelskiego w rankingu dzieł kompozytorów polskich.
    6. Wpływ na twórczość wychowanków.
  • dr hab. Anna Chęćka, prof. Uniwersytetu Gdańskiego
    „Misja artysty interpretującego nieznane dzieło muzyczne – kilka refleksji wokół filozofii Romana Ingardena”

    Rok 2020 został ogłoszony rokiem Romana Ingardena, polskiego fenomenologa, który zasłużył na miano najwybitniejszego polskiego estetyka XX wieku. Czy jego teoria dotycząca sposobu istnienia dzieła muzycznego rzuca szczególne światło na misję wykonawcy, który staje wobec dzieła nieznanego, zapomnianego – i ma to dzieło ożywić? Ingarden stworzył interesującą koncepcję konkretyzacji estetycznej, która gwarantuje dziełu "życie" w rozmaitych, często zasadniczo odmiennych, interpretacjach. Rozważania Ingardena dotyczą jednak interpretacji dzieła znanego, wpisanego w kanon interpretacyjny. Co jednak możemy powiedzieć o utworach odnalezionych, pozbawionych owej tradycji wykonawczej, pozbawionej mniej lub bardziej uczonej egzegezy? Taki będzie punkt wyjścia mojego wykładu stanowiącego nową próbę odczytania Ingardenowskiej koncepcji konkretyzacji estetycznej.

15:00 – 17:30

  • prof. Tomasz Tomaszewski, Universität der Künste Berlin
    „Poland abroad. Polscy kompozytorzy w Berlinie.”

    W 2019 r. POLISH STRING QUARTET BERLIN dokonał rejestracji kwartetów smyczkowych Ignacego Waghaltera, Karola Rathausa i Ignacego Strasfogla – kompozytorów polskich działających w Berlinie na początku XX wieku. Otrzymał za to nagranie prestiżową nagrodę fonograficzną „PREIS DER DEUTSCHEN SCHALPLATTENKRITIK” za najlepszą produkcję 2019 roku w niemieckojęzycznym obszarze językowym. Tematem wykładu będą utwory, które znalazły się na wyróżnionej płycie.

  • mgr Tomasz Robak, Davidson College, North Carolina
    „Dzieła kameralne z udziałem fortepianu wybranych polskich kompozytorów aktywnych w Stanach Zjednoczonych”

    Prelekcja ta zaprezentuje wybrane dzieła kameralne z udziałem fortepianu kompozytorów polskich (lub z polskimi korzeniami) obecnie aktywnych w Stanach Zjednoczonych. Przedstawione zostaną postaci i dzieła kompozytorów: Barbara Jazwinski, Martin Sędek i Mark Nowakowski.

  • dr hab. Katarzyna Ewa Sokołowska, Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina w Warszawie
    „Duet fortepianowy w polskiej twórczości muzycznej – katalog dzieł na 4 ręce i 2 fortepiany jako próba poszerzenia repertuarowego kanonu wykonawczego i edukacyjnego”

    Wykład ma na celu ukazanie bogactwa polskiej literatury duetowej w kontekście zjawiska zawężonego kanonu repertuarowego. Omawia prace nad tworzeniem kompletnego katalogu polskich dzieł na 4 ręce i 2 fortepiany, będącego próbą poszerzenia owego kanonu i wprowadzenia do praktyki wykonawczej i edukacyjnej mniej znanych a wartościowych dzieł polskiej literatury muzycznej. Treścią wykładu będzie również ogólna analiza badanego repertuaru pod kątem zawartości gatunków i form, trendów stylistycznych oraz jego przeznaczenia, jak również szczegółowe omówienie kilku utworów będące autorską rekomendacją wynikającą z praktyki wykonawczej.

  • prof. dr hab. Krzysztof Sperski, Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku
    „Polskie trio fortepianowe XIX wieku – nasze poszukiwania i doświadczenia”

Zamknięcie sesji – Kierownik Katedry Kameralistyki dr hab. Bogna Czerwińska-Szymula



>> Zamiast wystawy – zaproszenie do korzystania z owoców współpracy pedagogów Akademii Muzycznej w Gdańsku oraz innych polskich uczelni muzycznych z wydawnictwem EUFONIUM <<

 

Organizatorzy:

Katedra Kameralistyki
Katedra Instrumentów Smyczkowych

Komitet Organizacyjny:

dr hab. Bogna Czerwińska-Szymula – Kierownik Katedry Kameralistyki
prof. dr hab. Wojciech Szlachcikowski – Kierownik Katedry Instrumentów Smyczkowych
dr Paula Preuss
dr Magdalena Ochlik-Jankowska – kierownik projektu

REALIZACJA:

Studio Nagrań Akademii Muzycznej w Gdańsku, kierownik – Piotr Rodak

WSPÓŁPRACA:

Sylwia Holeksa-Wilkowska – specjalista ds. promocji
Marcin Kleindienst – Dział Informatyczny
Marzena Nadolska – koordynator ds. artystycznych
Magdalena Popiołek – specjalista ds. wydawnictw
Tomasz Walczak – stroiciel

Patronat medialny:

Cameral Music
Polskie Centrum Informacji Muzycznej POLMIC